GRECJA
(Republika Grecka)
Stolica: Ateny
Waluta: euro (EUR)
Język urzędowy: grecki
Inne języki: francuski, angielski
źródło: MSZ
PRZEPISY WJAZDOWE. Obywatele polscy korzystają z prawa do swobodnego przepływu osób w ramach Unii Europejskiej/ Europejskiego Obszaru Gospodarczego. Dokumentem podróży uprawniającym do bezwizowego wjazdu i pobytu (niezależnie od jego celu) na terytorium Republiki Greckiej do 90 dni jest paszport bądź dowód osobisty (starego i nowego wzoru). Przed wyjazdem należy się upewnić, czy dokument jest w wystarczająco dobrym stanie technicznym i pozwala na stwierdzenie tożsamości (szczególną uwagę w przypadku starszych, książeczkowych dowodów osobistych należy zwrócić na aktualność zdjęcia). Ograniczenia swobodnego przemieszczania się i pobytu mogą mieć miejsce jedynie z uwagi na zasady polityki bezpieczeństwa i zdrowia publicznego. Zakaz wjazdu do Grecji pozostaje aktualny w stosunku do osób, które wydalono na mocy decyzji sądu. Wykreślenie z listy osób niepożądanych w Grecji może nastąpić wyłącznie na wniosek zainteresowanego. Wniosek składa się w Ministerstwie Sprawiedliwości do Wydziału Specjalnych Spraw Karnych, tel. 210 7767303, ul. Mesogion 96, Ateny. Dodatkowe informacje w wersji elektronicznej dostępne są na stronie internetowej MSZ: www.msz.gov.pl w dziale Informacje konsularne – „Informacje dla obywateli polskich wyjeżdżających do innych krajów EU/EOG”.
Z dniem 30 kwietnia 2006 r. (zgodnie z Dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2004/38/WE z 29 kwietnia 2004 r.) w przypadku pobytu nie przekraczającego trzech miesięcy obywatele UE uzyskują prawo pobytu w innym państwie członkowskim bez żadnych dodatkowych warunków i formalności poza koniecznością posiadania ważnego dowodu tożsamości lub paszportu. Prawo swobodnego przemieszczania się i pobytu uzyska też członek rodziny obywatela UE nie mający unijnego obywatelstwa, niezależnie od jego przynależności państwowej.
Pobyt powyżej 90 dni. Prawo pobytu na okres przekraczający trzy miesiące uzyskują obywatele UE:
• zatrudnieni lub prowadzący działalność gospodarczą w goszczącym państwie członkowskim;
• mający wystarczające środki utrzymania dla siebie i członków swojej rodziny, aby nie stanowić podczas swego pobytu obciążenia dla systemu pomocy społecznej goszczącego państwa członkowskiego, oraz mający pełne ubezpieczenie zdrowotne;
• przybyli do goszczącego państwa członkowskiego w celu podjęcia nauki, w tym szkolenia zawodowego, oraz mający pełne ubezpieczenie zdrowotne i środki finansowe na swoje utrzymanie.
W przypadku takiego pobytu po 30 kwietnia 2006 r. państwa członkowskie mogą wymagać od obywateli UE jedynie zarejestrowania się w urzędzie właściwym dla miejsca pobytu i uzyskania dowodu zarejestrowania się.
Jeśli zamierzamy pozostać w Grecji dłużej niż trzy miesiące, należy złożyć wniosek o zezwolenie. W tym celu należy w ciągu 8 dni od przyjazdu wystąpić o kartę stałego pobytu do odpowiedniego wydziału ds. cudzoziemców (na terenie Attyki) lub posterunku policji (do wydziałów odpowiedzialnych za sprawy pobytu obywateli UE – poza Attyką). Prawo do legalnego pobytu w Grecji przysługuje członkom rodzin osób, które uzyskały zezwolenie na pobyt (współmałżonkowie, dzieci do 21. roku życia oraz krewni pozostający pod ich opieką bądź na ich utrzymaniu lub prowadzący wspólne gospodarstwo domowe). Osoby pozostające w Grecji ponad trzy miesiące, które w tym czasie nie złożyły dokumentów niezbędnych do wydania zezwolenia na pobyt, podlegają karze grzywny od 58,69 EUR do 293,47 EUR za pierwszy miesiąc przedłużenia pobytu ponad 90 dni. Grzywna ta wzrasta o 2,93 EUR za każdy następny dzień nie zalegalizowanego pobytu. Osoby przebywające w Grecji bez zezwolenia na pobyt i podejmujące pracę najemną bez zezwolenia podlegają odpowiedzialności karnej. Praca. W Grecji obowiązuje okres przejściowy w dostępie do rynku pracy. Oznacza to, że obywatel polski wjeżdżający do Grecji po 1 maja 2004 r., aby podjąć pracę, musi uprzednio uzyskać zezwolenie na zatrudnienie oraz wizę w Konsulacie Grecji w Warszawie. Jeżeli Grecja zniesie od 1 maja 2006 r. ograniczenia w dostępie do rynku pracy, obywatel polski zamierzający podjąć pracę w Grecji nie będzie musiał starać się o zezwolenie na zatrudnienie. Po podpisaniu umowy o pracę będzie natomiast obowiązany zgłosić się na posterunek policji ds. cudzoziemców właściwy dla miejsca zamieszkania (a w przypadku braku posterunku policji ds. cudzoziemców w rejonie miejsca zamieszkania – na najbliższy posterunek policji), by uzyskać kartę pobytu dla obywatela Unii Europejskiej. Ograniczenia w dostępie do greckiego rynku pracy nie obejmują osób zamierzających podjąć pracę na zasadzie samozatrudnienia. Kategoria samozatrudnienia dotyczy każdego, kto zachowuje swobodę działania w wykonywaniu zawodowej działalności i ponosi ryzyko ekonomiczne z nią związane. Swobodny dostęp do greckiego rynku przysługuje natomiast osobom, które w dniu 1 maja 2004 r. pracowały legalnie na terenie Grecji i miały zezwolenie na pracę nieprzerwanie przez 12 miesięcy.
PRZEPISY CELNE. Przewóz towarów podlega ograniczeniom ilościowym na zasadach obowiązujących w UE.
PRZEPISY PRAWNE. Posiadanie środków odurzających lub jakichkolwiek substancji uważanych za narkotyki jest zagrożone sankcjami karnymi. Za szczególnie poważne przestępstwo, zagrożone wieloletnią karą pozbawienia wolności, uznawany jest handel narkotykami.
źródło: MSZ
SZCZEPIENIA, SŁUŻBA ZDROWIA. Służba zdrowia – zarówno publiczna, jak i prywatna – jest ogólnie dostępna. Posiadacze Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ) mogą korzystać z publicznej służby zdrowia (przychodnie IKA i szpitale państwowe). Sieć aptek jest bardzo rozbudowana, godziny otwarcia takie jak sklepów, część aptek dyżuruje w nocy i dni wolne od pracy. Zdecydowaną większość leków, w tym antybiotyki, można kupić bez recepty. Opłaty za leki przepisane przez lekarza z IKA wynoszą 25 proc. ceny rynkowej. Poza szczepieniami obowiązkowymi dla dzieci (takie jak w Polsce) nie ma innych wymogów. Osoby opłacające składki na NFZ, przebywające w Grecji, mają prawo do opieki medycznej w ramach ubezpieczenia. Udając się do lekarza, należy przedstawić dokument potwierdzający ubezpieczenie. Jeśli podczas wyjazdu turystycznego chcemy skorzystać z bezpłatnej opieki medycznej w Grecji, należy okazać zaświadczenie o ubezpieczeniu (EKUZ).
Uwaga: od 1 stycznia 2006 r. Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ) zastąpiła dotychczasowy druk E11 umożliwiający obywatelom Unii korzystanie z opieki medycznej w innych krajach członkowskich. Aby ją otrzymać, wystarczy zgłosić się do najbliższego oddziału Narodowego Funduszu Zdrowia. EKUZ uprawnia tylko do korzystania z podstawowych usług medycznych, dlatego wyjeżdżającym za granicę zaleca się wykupienie dodatkowych ubezpieczeń prywatnych, które w razie konieczności pokryją koszty leczenia w szerszym zakresie, jak również koszty opieki medycznej w prywatnych szpitalach i klinikach. Wykupienie prywatnego ubezpieczenia jest również istotne, gdy konieczny jest transport medyczny lub w razie zgonu. Świadczenia zapewnione przez EKUZ nie obejmują tych przypadków.
Posiadacz Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego w przypadku podjęcia leczenia w Grecji powinien zwrócić się do: a) centrum zdrowia IKA (przychodnie regionalne lub lokalne); b) szpitala IKA; c) lekarza rodzinnego IKA. Zakłady opieki zdrowotnej IKA przyjmują pacjentów po uprzednim telefonicznym uzgodnieniu terminu wizyty (numer 184 na całym obszarze Grecji). W nagłych przypadkach można od razu zgłosić się do jednostki IKA. Turyści zmuszeni skorzystać z pomocy medycznej poza godzinami pracy zakładów opieki zdrowotnej IKA (przyjmują na ogół w godz. 7.00–18.00 w dni robocze) lub w dniu wolnym powinni zgłaszać się do dyżurujących szpitali i przychodni IKA lub E.S.Y. (Narodowy System Ochrony Zdrowia). Osoby przebywające w regionie, gdzie nie ma jednostki IKA, mogą zgłaszać się do regionalnych przychodni E.S.Y. Pacjenci korzystający z opieki zdrowotnej w szpitalach IKA lub
E.S.Y. nie ponoszą kosztów leczenia, pod warunkiem że mają EKUZ. Leczenie w szpitalach E.S.Y., które nie współpracują z IKA, pacjent opłaca we własnym zakresie. Jeżeli w pobliżu miejsca pobytu nie ma oddziału IKA i chory skorzysta w nagłym wypadku z prywatnego leczenia, musi pokryć wszelkie koszty. Po przedstawieniu szczegółowych rachunków IKA może zwrócić część kosztów według stawek stosowanych w publicznej służbie zdrowia. Wniosek o zwrot kosztów należy kierować do oddziału IKA w miejscu pobytu lub do właściwych instytucji ubezpieczeniowych po powrocie do kraju, przedstawiając rachunki za leczenie. Jeśli trzeba kupić lekarstwa, pacjent powinien uprzednio otrzymać receptę. Apteki współpracujące z IKA realizują recepty zgodnie z taryfą ulgową (do 25 proc. wartości leku). Do refundacji kosztów leczenia w Grecji wymagane są oryginały dowodów zapłaty z perforowanymi numerami, oryginały recept (należy żądać ich zwrotu); z opakowań lekarstw należy odkleić nalepki i umieścić je na dowodzie zapłaty za lekarstwa. Uwaga: EKUZ nie uprawnia do świadczeń, jeśli celem podróży jest uzyskanie świadczeń medycznych za granicą. Dodatkowe informacje można uzyskać w lokalnych oddziałach IKA lub w instytucji łącznikowej – Idruma Koinonikon Asphaliseon (IKA), ul. Ag. Konstantinou 8, 10241 Ateny, tel. 210 674 11 40 lub 210 674 25 91, faks 210 674 13 77.
źródło: MSZ
INFORMACJE DLA KIEROWCÓW. W Grecji obowiązuje nakaz zapinania pasów bezpieczeństwa zarówno na przednich, jak i tylnych siedzeniach. Rozmawianie przez telefon komórkowy podczas prowadzenia samochodu jest zabronione. Maksymalny dopuszczalny poziom alkoholu we krwi wynosi 0,6 promila. Prawo jazdy (zarówno starego, jak i nowego wzoru) wydane przez polskie władze uprawnia do prowadzenia pojazdu w Grecji i zachowuje ważność do daty określonej w dokumencie. Kierujący pojazdem obowiązany jest mieć ze sobą dowód rejestracyjny pojazdu. Obywatel polski mający stałe miejsce zamieszkania w Grecji może wymienić prawo jazdy na nowy, wspólnotowy egzemplarz. Warunkiem jest posiadanie numeru AFM (odpowiednik polskiego NIP). Wymiana jest bezpłatna i nie wiąże się z koniecznością ponownego zdawania egzaminów.
PODRÓŻOWANIE PO KRAJU. Turyści, którzy zamierzają w Grecji nurkować, powinni uzyskać zezwolenie w urzędzie portowym właściwym dla miejsca pobytu w Grecji. Zezwolenie określa rejon, w którym dozwolone jest nurkowanie. Należy bezwzględnie przestrzegać obowiązku uzyskiwania zezwolenia i nurkować jedynie w wyznaczonym rejonie – w przeciwnym razie narażamy się na sankcje karne. Niedozwolone jest także wydobywanie z dna morskiego jakichkolwiek przedmiotów (prawo o ochronie zabytków przewiduje dotkliwe kary). W większości klasztorów od zwiedzających wymaga się skromnego ubioru, zwłaszcza długiej spódnicy lub spodni. Nie jest tolerowany strój plażowy. Osoby zainteresowane zwiedzaniem Republiki Mnichów na Świętej Górze Atos winny wcześniej skontaktować się z Biurem Pielgrzymstwa (Office for Pilgrims to Mount Athos), tel. (0030) 2310 833733, faks (0030) 2310 861811, aby załatwić niezbędne formalności związane z wjazdem na terytorium Republiki Mnichów i uzgodnić termin wizyty.
BEZPIECZEŃSTWO. Grecja jest krajem stosunkowo bezpiecznym. Nie należy jednak pozostawiać bez nadzoru rzeczy osobistych i dokumentów w miejscach publicznych, a zwłaszcza na plażach. Wybierając się promem z Grecji do Włoch, trzeba pamiętać, że zdarzają się przypadki włamań do samochodów i przyczep kempingowych przez nielegalnych imigrantów, próbujących w ten sposób przekroczyć granicę. Z tego względu należy zachować ostrożność, nie pozostawiać pojazdów w nie strzeżonych miejscach w miastach portowych.
źródło: MSZ
ŚWIĘTA. Kalendarz dni wolnych oraz świąt nie odbiega od europejskich standardów.
PRZYDATNE INFORMACJE:
• Urzędy pracują przeważnie w godz. 8.00–14.00 od poniedziałku do piątku (dotyczy to także banków).
• Sklepy są zazwyczaj czynne do godz. 19.00 lub 20.00 (z przerwą w ciągu dnia) we wtorki, czwartki i piątki. W poniedziałki, środy i soboty handel kończy się w porze sjesty.
• W większości miast i ośrodków turystycznych w Grecji znajdują się biura Narodowej Organizacji Turystycznej (EOT), gdzie udostępniane są bezpłatne informatory turystyczne, mapy, rozkłady jazdy pociągów, autobusów, promów. Główne biuro EOT znajduje się w Atenach przy pl. Amerikis 2B, tel. (00 30) 210 327130.
źródło: MSZ
